close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej

     

  • INFORMACJE KONSULARNE

  • 1 października 2009

    Z dniem 1 października 2009 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych rozpoczął realizację Umowy o zabezpieczeniu społecznym zawartej między Rzeczpospolitą Polską a Kanadą, która została podpisana 2 kwietnia 2008 r. w Warszawie.

    Uwaga!
    Poniższa informacja ma charakter ogólny, szczegółowe informacje znajdują się na stronach internetowych  ZUS oraz Service Canada: http://www.rhdcc-hrsdc.gc.ca/eng/isp/pub/ibfa/poland-i.shtml i http://www.rhdcc-hrsdc.gc.ca/eng/isp/pub/ibfa/pdf/poland-i.pdf.

    Teksty Umowy oraz Porozumienia administracyjnego dostępne są w bazie umów międzynarodowych w serwisie internetowym Ministerstwa Spraw Zagranicznych.

    Dzięki nowej umowie możliwość uzyskania emerytur i rent mają osoby, które w Polsce lub w Kanadzie nie posiadają okresu ubezpieczenia wystarczającego do nabycia prawa do świadczenia, a warunki stażowe wymagane do nabycia tego prawa spełniają po uwzględnieniu zagranicznych okresów ubezpieczenia przebytych w drugim państwie - Stronie umowy. W takich przypadkach dla celów przyznania emerytury lub renty czy to w Polsce, czy Kanadzie, zsumowane zostaną okresy ubezpieczenia w obu państwach.

    Zakresem przedmiotowym Umowy objęte są następujące świadczenia pieniężne z ubezpieczeń społecznych realizowane przez ZUS:

    • emerytury,
    • renty z tytułu niezdolności do pracy z ogólnego stanu zdrowia,
    • renty rodzinne,
    • jednorazowe odszkodowania z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych i renty z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych,
    • zasiłki pogrzebowe

    Umowa ma zastosowanie do osób które:

    • są lub były ubezpieczone z tytułu zatrudnienia lub pracy na własny rachunek w obu państwach (Polsce i Kanadzie), bez względu na miejsce zamieszkania takich osób (osoby zamieszkałe w Polsce, w Kanadzie albo poza terytorium tych państw),
    • są lub były ubezpieczone (pracowały) w jednym z tych państw, a zamieszkują w drugim (np. osoba, która pracowała w Polsce, a obecnie mieszka w Kanadzie),
    • osób wywodzących swoje prawa pochodne od ww. ubezpieczonych (m.in. członkowie rodziny ubiegający się o rentę rodzinną po osobie, która pracowała i podlegała ubezpieczeniom społecznym w Polsce i w Kanadzie).

    O świadczenia emerytalno-rentowe można ubiegać się w każdym z państw, w którym było się ubezpieczonym. Osoba zainteresowana, która przebyła okresy ubezpieczenia w Polsce i w Kanadzie, a która dzięki Umowie spełniła warunki do świadczeń w obu państwach uzyska odrębne świadczenia z obu państw w wysokości odpowiadającej stosunkowi długości przebytych okresów ubezpieczenia w danym państwie do łącznej długości okresów ubezpieczenia w obu państwach.

    Przy ustalaniu emerytur i rent zgodnie z Umową zastosowanie znajduje zasada uwzględniania (sumowania) okresów ubezpieczenia przebytych w obu państwach, zgodnie z którą, jeżeli ustawodawstwo polskie lub kanadyjskie uzależnia nabycie prawa do emerytury lub renty od posiadania okresów ubezpieczenia, uwzględnieniu podlegają, o ile to konieczne, okresy ubezpieczenia przebyte w obu państwach, pod warunkiem, że okresy te nie pokrywają się w czasie.

    Jeżeli zatem posiadane przez osobę ubiegającą się o emeryturę lub rentę z ZUS okresy ubezpieczenia w Polsce (okresy składkowe i nieskładkowe) są niewystarczające do nabycia prawa do tego świadczenia, wówczas uwzględnieniu podlegają również okresy ubezpieczenia w Kanadzie przebyte w ramach Planu Emerytalno-Rentowemu Kanady lub powszechnemu planowi emerytalno-rentowemu prowincji Kanady.

    Emerytura lub renta z ZUS ustalona z uwzględnieniem łącznych okresów ubezpieczenia przebytych w Polsce i Kanadzie obliczana jest dwuetapowo:

    1. ZUS najpierw oblicza teoretyczną (pełną) kwotę polskiego świadczenia, jaka przysługiwałaby zainteresowanemu, gdyby wszystkie polskie i kanadyjskie okresy ubezpieczenia zostały przebyte w Polsce, przy czym teoretyczna kwota świadczenia to kwota emerytury lub renty z ZUS ustalona danej osobie z uwzględnieniem okresów kanadyjskich tak jak gdyby okresy te zostały przebyte w Polsce.

    2.  następnie ZUS oblicza rzeczywistą (częściową) kwotę polskiego świadczenia w oparciu o proporcję okresów ubezpieczenia przebytych w Polsce do sumy wszystkich okresów ubezpieczenia przebytych w Polsce i w Kanadzie (tzw. świadczenie proporcjonalne). Rzeczywista (częściowa, proporcjonalna) kwota świadczenia stanowi kwotę emerytury lub renty należnej osobie zainteresowanej.

    Jeżeli osoba zainteresowana posiada okresy ubezpieczenia w Polsce wystarczające do nabycia prawa do emerytury lub renty z ZUS bez konieczności uwzględniania okresów ubezpieczenia w Kanadzie, wówczas ZUS ustala prawo do świadczenia i oblicza jego wysokość na podstawie okresów ubezpieczenia przebytych wyłącznie w Polsce, chyba że kwota emerytury lub renty ustalona na podstawie łączonych polskich i kanadyjskich okresów ubezpieczenia - z zastosowaniem proporcji okresów ubezpieczenia w Polsce do sumy okresów ubezpieczenia w Polsce i w Kanadzie (emerytura częściowa obliczona w sposób opisany wcześniej), byłaby korzystniejsza dla osoby zainteresowanej.

    Funkcję instytucji właściwych w ZUS współpracujących z odpowiednimi kanadyjskimi instytucjami właściwymi pełnić będą:

    • wszystkie jednostki organizacyjne ZUS (oddziały ZUS) w zakresie realizacji postanowień umowy, które dotyczą określania właściwego ustawodawstwa - zadania w tym zakresie realizowane będą przez funkcjonujące w oddziałach ZUS komórki ubezpieczeń i składek, które w szczególności wystawiać będą zaświadczenia o podleganiu polskiemu ustawodawstwu dla pracowników wysyłanych czasowo do wykonywania pracy na terytorium Kanady
    • oraz w zakresie ustalania prawa i wypłaty zasiłków pogrzebowych po ubezpieczonych - te realizowane będą przez funkcjonujące w oddziałach ZUS wydziały zasiłków
    • wyznaczona przez Prezesa ZUS jednostka organizacyjna ZUS realizująca umowy międzynarodowe, tj. I Oddział ZUS w Łodzi Wydział Realizacji Umów Zagranicznych (ul. Zamenhofa 2, 90-431 Łódź) w zakresie realizacji postanowień umowy, które dotyczą świadczeń z ubezpieczenia emerytalno-rentowego oraz świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego (z wyłączeniem świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników), tj. emerytur, rent z tytułu niezdolności do pracy i rent rodzinnych oraz jednorazowych odszkodowań i rent z tytułu wypadków przy pracy lub chorób zawodowych, a także zasiłków pogrzebowych (po osobach innych, niż osoby ubezpieczone).

    Osoby posiadające okresy ubezpieczenia przebyte w Polsce i w Kanadzie zainteresowane uzyskaniem świadczeń emerytalno-rentowych podlegających koordynacji bilateralnej na podstawie umowy, wniosek o przyznanie tych świadczeń powinny zgłosić w instytucji właściwej państwa zamieszkania, tj.: w I Oddziale ZUS w Łodzi - jeżeli miejscem zamieszkania wnioskodawców jest Polska (wniosek może zostać również zgłoszony w jednostce ZUS właściwej dla miejsca zamieszkania w Polsce, która wniosek taki po skompletowaniu przekaże do rozpatrzenia zgodnie z właściwością do ww. I Oddziału ZUS w Łodzi) albo w Service Canada - jeżeli miejscem zamieszkania wnioskodawców jest Kanada.

    W każdym przypadku instytucja właściwa, która otrzymała wniosek o przyznanie świadczeń przekaże ten wniosek do rozpatrzenia instytucji właściwej drugiego państwa, którego ustawodawstwo miało również zastosowanie. W odniesieniu do osób zamieszkałych w Kanadzie oznacza to, że wnioski o przyznanie świadczeń za okresy ubezpieczenia przebyte w Polsce i w Kanadzie osoby te powinny zgłosić w instytucji kanadyjskiej Service Canada, która zobowiązana będzie do rozpatrzenia uprawnień do świadczeń kanadyjskich oraz przekazania wniosku do I Oddziału ZUS w Łodzi w celu rozpatrzenia uprawnień do świadczeń polskich.

    Osoby posiadające okresy ubezpieczenia przebyte w jednym państwie, zamieszkałe na terytorium drugiego państwa wnioski o przyznanie świadczeń emerytalno-rentowych mogą złożyć bezpośrednio do instytucji właściwej, której ustawodawstwo miało zastosowanie albo za pośrednictwem instytucji państwa zamieszkania.

    W każdym przypadku instytucja państwa zamieszkania, która otrzymała wniosek o przyznanie świadczeń, przekaże ten wniosek do rozpatrzenia instytucji właściwej zgodnie ze stosowanym przez tę instytucję ustawodawstwem.

    W odniesieniu do osób zamieszkałych w Kanadzie oznacza to, że wnioski o przyznanie polskich świadczeń za okresy ubezpieczenia przebyte w Polsce osoby te mogą zgłosić bezpośrednio do I Oddziału ZUS w Łodzi lub za pośrednictwem instytucji kanadyjskiej Service Canada - w przypadku zgłoszenia wniosku za pośrednictwem instytucji kanadyjskiej, instytucja ta  zobowiązana będzie do przekazania wniosku do I Oddziału ZUS w Łodzi w celu rozpatrzenia uprawnień do świadczeń polskich.

    Szczegółowe informacje dotyczące stosowania postanowień polsko-kanadyjskiej umowy o zabezpieczeniu społecznym w zakresie świadczeń z ubezpieczenia emerytalno-rentowego i z ubezpieczenia wypadkowego oraz procedur wykonawczych i formularzy łącznikowych będzie można uzyskać w:

    • w I Oddziale ZUS w Łodzi - Wydziale Realizacji Umów Międzynarodowych (ul. Zamenhofa 2, 90-431 Łódź, tel. 0-048 42 638 29 67,  638 24 80,  fax : 0-048 42 63824 59)
    • w Departamencie Rent Zagranicznych Centrali ZUS (ul. Senatorska 10, 00-082 Warszawa, tel. 0-0048 22 826 05 53, fax: 0-048 22 827 56 21, e-mail:  drz@zus.pl)

    Dodatkowo informujemy, że placówki dyplomatyczno-konsularne RP na terenie Kanady nie pośredniczą w realizacji świadczeń przysługujących na podstawie w/w umowy.

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: